Bilimsel Dergiler Koordinatörlüğü / Yönerge |
|---|
Yönerge
T.C.
HARRAN ÜNİVERSİTESİ
BİLİMSEL DERGİLER KOORDİNATÖRLÜĞÜ YÖNERGESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar, İçerik ve İlkeler
Amaç ve Kapsam
MADDE 1- (1) Bu yönergenin amacı, Harran Üniversitesi bünyesindeki bilimsel dergilerin yayınlarına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
(2) Bu yönerge, Harran Üniversitesi bilimsel dergilerini, uluslararası standartlara göre, koordinatörlük ve editörlük hizmetlerine, dergi süreçlerinin işleyişine yönelik düzenlemelere, kurul üyelerinin görevleri, sorumlulukları ve görev sürelerinin belirlenmesine ilişkin esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu yönerge, 2547 Sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 14. ve 48. maddeleri, 5187 Sayılı Basın Kanunu’nun ilgili maddeleri, 2547 Sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun ilgili hükümleri uyarınca hazırlanan, “Üniversitelerde Ders Aracı Olarak Kullanılan Kitaplar, Teksirler ve Yardımcı Kitaplar Dışındaki Yayınlarla İlgili Yönetmelik” hükümlerine istinaden düzenlenmiştir.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu yönergede adı geçen;
a) Üniversite: Harran Üniversitesini,
b) Rektör: Harran Üniversitesi Rektörünü,
c) Senato: Harran Üniversitesi Senatosunu,
d) Dergi: Harran Üniversitesi bünyesindeki Fakülte, Enstitü, Yüksekokul, Konservatuvar, Meslek Yüksekokulu ve Araştırma Merkezlerinin yasal mevzuata uygun, periyodik olarak yayımlanan süreli bütün bilimsel dergilerini,
e) Tüm Dergilerin (İmtiyaz) Sahibi: Harran Üniversitesi Rektörü,
f) Bilimsel Dergiler Koordinatörü: Rektörün görevlendireceği Üniversite bünyesindeki yayımlanan bilimsel dergilerden sorumlu öğretim üyesini,
g) Koordinatör Yardımcısı: Koordinatörün önerisi ile Rektör tarafından görevlendirilen öğretim elemanlarını,
ğ) Baş Editör: Üniversite bünyesindeki bilimsel dergilerde bütün yayın süreçlerinin sorumluluğunu üstlenmiş ulusal ve uluslararası yayınları bulunan ve Rektör tarafından görevlendirilen öğretim üyesini,
h) Yayın Kurulu: Baş Editörün teklifi ile Rektör tarafından görevlendirilen öğretim elemanlarından oluşan kurulu,
ı) Danışma Kurulu: En az ulusal ve uluslararası beş farklı üniversiteden olmak üzere, yayın kurulu tarafından belirlenmiş ve derginin yayın kapsamında bilimsel faaliyetleriyle tanınmış öğretim üyelerinden oluşan kurulu,
i)Yardımcı Editör/ Editörler: Rektör tarafından görevlendirilen baş editöre veya özel sayı editörüne editörlük görevlerinde yardımcı öğretim üyesi/üyelerini,
j) Alan Editörleri: Derginin yayın kapsamındaki alanlarda uzman, söz konusu alanla ilgili yayın başvurularını değerlendiren ve Rektör tarafından görevlendirilen öğretim üyelerini,
k) Editörler Kurulu: Baş Editör, yardımcı editör/editörler ve alan editörlerinden oluşan kurulu,
l) Özel Sayı: Yayın Kurulu’nun önerilerini dikkate alarak Baş Editörün belirlediği temada yayımlanacak olan dergi sayısını,
m) Özel Sayı Editörleri: Derginin özel sayısı için belirlenen konuda bilgi ve birikimiyle ön plana çıkmış kişiler arasından, yayın kurulunun önerilerini dikkate alarak Baş Editörün görevlendirdiği öğretim elemanlarını,
n) Makale Taslağı: Yazar veya yazarlar tarafından dergide yayımlanması için sunulmuş bilimsel çalışmayı,
o) Makale: Değerlendirme süreçleri tamamlanmış ve dergide yayımlanmış bilimsel çalışmayı,
ö) Hakem: Dergiye gelen makale taslakları hakkında bilimsel içerik, dergi kapsamı ve ilkeleri açısından inceleyip görüş bildiren, konusunda uzman öğretim üyesini,
p) Dergi Sekretaryası: Yayımlanan dergilerin, dil, verilerin elde edilmesi, intihal, benzerlik vb. hususlarında gözden geçirilmeleri, takip ve koordinasyonuyla görevli öğretim elemanları ve idari personelden oluşturulan birimi,
ş) İstatistik Editörü/Editörleri: Editöre gönderilen makalenin dergiye uygunluğu için editörün onayından geçen makalelerin istatistik metotlarının varsayım, analiz ve şekillerin uygunluğunu kontrol eden sosyal, sağlık ve fen bilimleri alanında doktorasını tamamlamış öğretim elemanlarını,
r) Dergi Asistanı: Derginin sekretarya dışındaki birimlerine yardımcı olmak üzere görevlendirilen öğretim elemanlarını,
s) Dil Editörü/Editörleri: Yayına hazırlanmakta olan derginin içinde yer alan her türlü metnin dil kontrolünü yapan öğretim elemanını,
ifade eder.
İçerik ve İlkeler
MADDE 4- (1) Dergiler, yayın kurulunun belirlediği Türkçe ve/veya yabancı dillerde yılda en az 2 (iki) sayı olarak yayımlanan hakemli, disiplinler arası bilimsel dergilerdir.
(2) Dergilere gönderilen makale taslakları aşağıda verilen kriterlerden en az birine uygun olmalıdır;
a) Alanında bilim literatürüne bir katkı sağlayacak, bir bilgi noksanlığını giderecek bilimsel araştırma yöntemleri ve gereçleri kullanılarak hazırlanmış özgün araştırmalar olmalıdır,
b) Daha önce yayınlanmış bir eseri (makale, kitap vb.) değerlendiren, eleştiren, bu konuda yeni ve dikkate değer görüşleri ortaya koyan bir araştırma veya inceleme olmalıdır,
c)Yenilikçi olgu sunumları, çağrılı derleme, teknik not, editöre mektup ve benzeri bilimsel nitelikli yayınlar olmalıdır.
(3) Yayımlanmak üzere dergilere gönderilen makale taslakları araştırma ve yayın etiği ilkelerine uygun olmalıdır.
(4) Yayımlanmak üzere dergiye gönderilen makale taslakları daha önce herhangi bir yerde yayımlanmamış olmalıdır.
(5) Yayımlanmak üzere dergilere gönderilen makalelerin intihal denetimi ve benzerlik oranları intihal tarama programları aracılığıyla gerçekleştirilir. Yayın kurulu her çalışmanın intihal denetim raporu ışığında çalışma hakkında nihai kararını verir.
(6) Yayımlanmak üzere gönderilen makale taslaklarının aynı anda başka bir dergiye değerlendirme amacıyla gönderilmediği yazar/yazarlar tarafından taahhüt edilmelidir.
(7) Dergilerimizde yayımlanan makalelerin telif hakları dergilere ait olmalı, makaleler için yazar/yazarlar tarafından onaylanmış Telif Hakkı Devir Sözleşmeleri, dergiye başvuru aşamasında talep edilir.
(8) Dergilerde yayımlanan makalelerdeki beyan, görüş ve fikirler, yazar/ yazarların sorumluluğundadır.
(9) Üniversite tarafından yayımlanan dergiler, Editör Kurulu’nun takdirine bağlı olarak belirlediği başlıklarda özel sayı çıkarma yetkisine sahiptir.
İKİNCİ BÖLÜM
Kurul üyelerinin belirlenmesi, Süresi, Görev ve Sorumlulukları
Derginin İmtiyaz Sahibi
MADDE 5- (1) Harran Üniversitesi bünyesinde yayımlanan dergilerin sahibi, Harran Üniversitesi Rektörüdür.
Koordinatörlük Temsilcileri
MADDE 6- (1) Harran Üniversitesi Bilimsel Dergiler Koordinatörlüğü aşağıda belirtilen temsilcilerden oluşur;
a) Koordinatör: Bilimsel Dergiler Koordinatörü Rektördür. Rektör bu görevini 3 yıl süreyle Rektör Yardımcısına veya bir öğretim üyesine devredebilir.
b) Koordinatör Yardımcıları: Bilimsel dergilerle ilgili olarak sevk ve idare, editasyon, araştırma ve eğitim tecrübesine sahip, tam zamanlı olarak görev yapan öğretim elamanları arasından koordinatör tarafından 3 (iki) yıl süreyle görevlendirilir.
(2) Görev süresi sona eren Koordinatör ve Koordinatör Yardımcıları, aynı usullerle yeniden görevlendirilebilir. Koordinatörün görevinden ayrılması durumunda Koordinatör Yardımcılarının görevi de kendiliğinden sona erer.
Koordinatör
MADDE 7- (1) Harran Üniversitesi Bilimsel Dergiler Koordinatörünün görev ve sorumlulukları;
- Bilimsel Dergiler Koordinatörlüğü’nün çalışma düzenini koordine eder,
- Koordinatör Yardımcılarıyla tüm bilimsel dergilerin süreç ve durum değerlendirmelerini yapmak üzere belirli periyodlar içinde düzenli toplantılar yapar, toplantı için gündem oluşturur, toplantı için üyelere davet gönderir, toplantılara başkanlık eder.
- Dergilerin geliştirilmesi kapsamında; dergilerin SCI, SSCI, AHCI, ESCI, SCOPUS ve ULAKBİM gibi uluslararası ve ulusal indekslerde taranması için yeni yöntemler ve projeler geliştirilmesini sağlar ve iş planlarını yürütür.
- Dergilerle ilgili tüm süreçleri ilgili mevzuatlara uygun olarak yürütür.
- Dergilerin bütün yayın süreçlerinin aktif olarak düzenli işletilmesini sağlar.
- Bilimsel Dergilerin düzenli, verimli ve güncel yayıncılık kriterlerine uygun olarak çalışması için görüş ve önerilerde bulunur.
- Koordinatörlüğün işleyişi ile ilgili yazışma, arşivleme vb konularda ihtiyaç duyduğu personel desteği için gerekli görevleri koordine eder.
- Dergilerin ihtiyaç duyduğu ve uzmanlık gerektiren web sayfası, tasarım, yazılım, elektronik değerlendirme sistemleri, bilişim teknolojilerinin, beşeri ve fiziki altyapı kaynaklarının ortak kullanımı için gerekli düzenlemelerin yapılmasını koordine eder.
- Bilimsel Dergiler Koordinatörlüğünün yıllık Faaliyet Raporunun hazırlanmasını sağlar, dergi iş süreçlerinin düzenli, verimli ve güncel yayıncılık kriterlerine uygun olarak yürütülmesini sağlar, bu husustaki görüş ve önerileri koordine eder.
Koordinatör Yardımcısı
MADDE 8 – (1) Koordinatör Yardımcısının görev ve sorumlulukları;
a) Koordinatör tarafından Bilimsel Dergiler Koordinatörlüğü’nün görev ve sorumlulukları kapsamında kendisine verilen görevleri yerine getirir,
b) Koordinatörün görevde olmadığı zamanlarda Koordinatör görevini vekâleten yürütür.
Baş Editör
MADDE 9- (1) Baş Editörün görev ve sorumlulukları;
a) Baş Editör, devamlı statüdeki öğretim üyeleri arasından Rektör tarafından 2 (iki) yıllığına görevlendirilir. Görev süresi sona eren Baş Editör, aynı usulle tekrar görevlendirilebilir.
b) Baş Editör, Sorumlu Müdürlük için ayrı bir görevlendirmenin yapılmadığı durumlarda, 5187 sayılı Basın Kanunu’nun 5. maddesi gereği Sorumlu Müdürlük görevini de yürütür.
c) Baş Editör, yılda en az 1 (bir) kez derginin faaliyetleri ve ilgili gelişmeler hakkında dönemsel değerlendirme raporları hazırlar ve Bilimsel Dergiler Koordinatörüne sunar.
d) Baş Editör, derginin bilimsel, yasal ve görsel (mizanpaj) açıdan hatasız olarak öngörülen zamanda yayımlanmasını sağlamakla sorumludur. Dolayısıyla dergi süreçlerinin tüm aşamalarını koordine eder ve bu sürecin etkin ve etik anlayışa uygun bir biçimde yürütülmesini sağlar.
e) Baş editör, derginin ulusal ve uluslararası indekslerde taranmasını sağlamak için ihtiyaç duyulan güncel düzenlemeleri ve girişimleri koordine eder.
f) Baş Editör, özel sayı önerilerini değerlendirmek üzere Editörler Kurulunu toplar.
g) Baş Editör, gönderilen makale taslaklarını, dergi politikaları, yazım kuralları, etik kuralları ve amaç/kapsam hususlarında uygunluk kontrolünü yaparak sürecin sonunda makale taslağının hakem değerlendirmesini başlatabilir veya makale taslağını yazar/yazarlara gerekçesiyle birlikte iade edebilir.
h) Baş Editör, kabul edilen makale taslaklarını bilimsel geçerlilik, dilbilgisi, üslup ve imlâ yönünden inceler veya kendi kontrolünde incelenmesini sağlar.
i) Baş Editör, tüm süreçleriyle tamamlanan ve yayına hazır hâle getirilen derginin ilgili sayısını, yayınlanması için Yayın Kurulunun onayına sunar.
j) Baş Editör, Danışma ve Yayın Kurulu Üyeleri ile istişarelerde bulunarak, derginin bilimsel alt yapısının güçlendirilmesi ve etki değerinin artırılması yönündeki faaliyetleri planlar ve yürütür.
k) Baş Editörün görevde olmadığı zamanlarda görevlendireceği Yardımcı Editör’lerden biri vekâlet eder.
Editörler / Yardımcı Editör
MADDE 10- (1) Yardımcı Editör/Editörler, en çok iki kişi olmak üzere, devamlı statüdeki öğretim üyeleri arasından Baş Editör tarafından 2 (iki) yıllığına görevlendirilir.
(2) Yardımcı Editör/Editörler, Baş Editör tarafından belirlenmiş iş planları kapsamında Baş Editör tarafından verilen işleri yürütür.
(3) Yardımcı Editör/Editörler, dergi süreçlerinin yürütülmesinde Baş Editör’e yardımcı olmakla sorumludur.
Alan Editörleri
MADDE 11- (1) Alan Editörleri, Baş Editörün önerisi ile Editörler Kurulu tarafından 2 (iki) yıllığına görevlendirilir.
(2) Alan Editörleri, gönderilen makale taslaklarının, değerlendirilmesinden yayımlanması aşamasına kadar ki tüm süreçleri bilimsel özerklik çerçevesinde yürütür.
(3) Alan editörü, makale taslakları için belirlediği hakemleri öneri olarak 15 gün içinde Editörler Kuruluna sunmakla sorumludur.
Editörler Kurulu
MADDE 12- (1) Editörler Kurulu, Baş Editör, Yardımcı Editör ve Editörler oluşur.
(2) Editörler Kurulu, hakemlere gönderilmesi uygun görülen her bir makale taslağı için şartlar elverdiği ölçüde, en az biri kurum dışından olmak üzere hakem tayin süreci başlatır.
(3) Editörler Kurulu, hakemleri belirlerken hakemle yazar/yazarlar arasında çıkar ilişkisi olup olmadığını dikkate alır. Hakemlere gönderilen makale taslaklarında yazar kimliklerinin gizli kalmasını sağlar.
Yayın Kurulu
MADDE 13- (1) Yayın Kurulu üyeleri, akademik birimlerde görev yapan, alanında bilimsel çalışmalarıyla öne çıkmış öğretim elemanları arasından Baş Editörün önerisiyle Editörler Kurulu tarafından 2 (iki) yıllık süre için seçilir. Yayın Kurulları, en az 5 en fazla 11 kişiden oluşur. Görev süresi sona eren üyeler aynı usulle tekrar görevlendirilebilirler. Yayın Kurulu üyeleri arasında, görev unvanı, kadro derecesi vb. farklılıklardan dolayı, yetki ve sorumlulukları açısından ayrıcalık gözetilmez.
(2) Editör ve Yardımcı Editörler Yayın Kurulunun doğal üyesidir.
(3) Yayın Kurulu üyelerinin en az 1/3’ü uluslararası kurumlarda, 1/3’ü yurtiçindeki farklı ulusal kurumlardaki öğretim üyelerinden oluşur.
(4) Yayın Kurulu üyeleri, derginin yayın politikası, işleyişi, yayın ilkeleri ve yazım kurallarının belirlenmesi konusunda görüş sunar ve bağlayıcı kararlar alırlar.
(5) Yayın Kurulu, derginin bilimsel akışına ve yayınlanmasına ilişkin kıstasları belirler.
(6) Yayın Kurulu yılda en az 2 (iki) kez Editörün başkanlığında toplanır. Bu toplantılara tüm Yayın Kurulu üyeleri katılmakla yükümlüdür. Yayın Kurulu salt çoğunlukla da toplantı yaparak kararlar alır.
(7) Yayın Kurulu toplantılarının bir yıl içinde en az yarısına katılmamış olan veya toplantıya katılmakla beraber görev ve sorumluluklarını aksatan Yayın Kurulu üyeleri, üyeliklerinin sona erdirilmesi Baş Editör tarafından yapılır. Boşalan üyelik için yeni üye ataması yapılır.
Danışma Kurulu
MADDE 14- (1) Danışma Kurulu, Yayın Kurulu tarafından ulusal ve/veya uluslararası en az 5 farklı üniversiteden alanında bilimsel çalışmalarla öne çıkmış, en az 20 öğretim üyesinden oluşur.
(2) Danışma Kurulu üyelerinin en az 1/3’ü farklı kurumlardaki öğretim üyelerinden oluşur.
(3) Her bir üye için görev süresi 2 (iki) yıldır. Üyelerden yazılı kabul almak zorunludur. Üyeler kendi istekleri ile üyelikten ayrılabilirler.
(4) Danışma Kuruluna, yayın kurulunca yeni üye belirlenebilir, mevcut üyelerden birinin görevi sonlandırılabilir.
(5) Danışma Kurulunun isim listesi derginin her sayısında yayımlanır.
(6) Danışma Kurulu, hakem havuzunun genişletilmesi, uygun hakemlerin bulunması, derginin ulusal ve uluslararası düzeyde bilim alanında tanıtımı çalışmalarını yürütür.
Hakemler
MADDE 15- (1) Hakemler, Editörler Kurulu tarafından seçilir ve derginin her sayısında ilan edilir.
(2) Hakemler, ulusal ve uluslararası yayınları olan kendi alanlarında tanınmış bilimsel bilgi birikimine sahip en az doktora dereceli kişilerden oluşur.
(3) Hakemler, Editörler Kurulu tarafından oluşturulan değerlendirme sistemine göre, etik kurallara bağlılık, bilimsel yeterlilik ve hazırlanan raporların niteliği gibi hususlar göz önünde bulundurularak, değerlendirilir.
(4) Sistem üzerinden yazarların kimliklerine erişme yetkisi verilen Alan Editörü, Baş Editör Yardımcısı, Yayın Kurulu üyeleri ve Editör Kurulu üyeleri Dergide hakem olarak görev alamazlar.
Makale Değerlendirme Süreci
MADDE 16- (1) Hakemler, gönderilen makale taslaklarını ilgili alanyazına katkısı, yöntem, içerik, verilerin güvenirliği ve özgünlük açısından inceleyerek çalışmanın yayına uygun olup olmadığı ve varsa yapılacak düzeltmeleri ayrıntılı şekilde içeren raporunu belirlenen sürede sunar.
(2) Makale taslakları, en az 2 (iki) hakem tarafından kör hakemlik süreci ile değerlendirilir.
(3) Hakemlere, hakemlik yapmayı kabul ettikleri tarihten itibaren her bir makale taslağı için bir aylık süre verilir. Süresi içerisinde değerlendirme raporunu sunmayan hakemin yerine yeni bir hakem atanabilir veya talep halinde ek süre verilebilir. Hakem raporları dergiye ulaştığında;
- Her iki hakemin olumlu görüş bildirmesi halinde makale taslağı yayımlanmak üzere sıraya alınır.
- Hakemler aynı makale taslağı için tümüyle zıt görüşler bildirmesi durumunda, makale taslağı üçüncü bir hakeme gönderilir ve üçüncü hakemin görüşü doğrultusunda karar verilir.
- Hakemlerden biri düzeltme koşulluyla yayımlanabilir görüşünde ise, koşullu görüş sorumlu yazara iletilir. Düzeltmelerden sonra ilgili hakeme düzeltilmiş metin gönderilir.
- Her iki hakem de yayımlanamaz görüşünde ise, makale taslağı Editör tarafından gerekçeli olarak reddedilir.
Dergi Sekretaryası
MADDE 17- (1) Dergi sekreterlikleri, ofis elemanları ve basım yayım sorumlusundan oluşan, Yayın Kurulu ile koordineli olarak dergilerin basım ve yayım faaliyetlerini yürüten birimdir. Dergi sekretaryası, devamlı statüdeki öğretim elemanları ve idari personel arasından Koordinatör tarafından görevlendirilir.
(2) Dergi Sekretaryası, dergi kurulları arasında koordinasyonu sağlayarak, tüm birimlerin eşgüdümlü çalışmasına yardımcı olur.
(3) Dergi Sekretaryası iletişim, yazışma ve arşivleme faaliyetlerini, rutin yazışmaları ve arşivleme faaliyetlerini yürütür.
(4) Dergi Sekretaryası, dergi toplantılarına raportör olarak katılır; toplantı gündemleri ve kararlara ilişkin tutanak hazırlar. Tutanaklar, toplantı sonrası en geç 2 (iki) hafta içinde basılı veya elektronik posta olarak, Editörler Kurulu ve Yayın Kurulu üyelerine ulaştırılır.
Dil Editörü/Editörleri
MADDE 18- (1) Dil Editörü/Editörleri, derginin yayın yaptığı dillerde uzman olan, devamlı statüdeki öğretim elemanları arasından Koordinatör tarafından 2 (iki) yıllığına görevlendirilir.
(2) Dil Editörü/Editörleri, Koordinatörün gerekli gördüğü hallerde görevden alınabilir. Görev süresi sona eren dil editörleri tekrar görevlendirilebilir.
(3) Dil Editörü/Editörleri, kabul edilen makale taslaklarını gramer ve içerik itibariyle kontrol eder, gerekli düzeltmelerin yapılmasını teklif eder.
(4) Türkçe dışındaki dillerde yazılan makale taslaklarının dil editasyonu için kurum dışı hizmet satın alınabilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
MADDE 19- (1) Üniversitemiz bünyesindeki mevcut bilimsel dergilerin süreçlerini yürüten bütün kademelerdeki kişilerin görevleri, bu Yönergenin yürürlüğe girdiği tarihten 6 (altı) ay sonra sona erer. Bütün dergilerin, bu süre zarfında yeniden yapılandırılmaları, iş bu yönergedeki hükümler esas alınarak gerçekleştirilir. Bu süre zarfında görevi sona eren dergi yöneticileri, dergilerle ilgili tüm bilgi ve belgeleri 30 (otuz) gün içerisinde Bilimsel Dergiler Koordinatörlüğüne verilmek üzere ilgili akademik birim yöneticisine teslim etmekle yükümlüdürler.
Yürürlük
MADDE 20- (1) Bu yönerge, Harran Üniversitesi Senatosu tarafından kabul edildiği tarihte yürürlüğe girer.
(2) Bu Yönergede yer almayan hususlar için, ilgili mevzuat hükümleri ve Harran üniversitesi Senato Kararları uygulanır.
Yürürlüğün İptali
MADDE 21- (1) Daha önce bilimsel dergilerle ilgili yapılmış olan düzenlemeler, bu yönergenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren hükümsüz sayılır.
Yürütme
MADDE 22- (1) Bu yönerge hükümlerini, Harran Üniversitesi Rektörü yürütür.